Preeklampsiya (hamiləlik zəhərlənməsi)

Əsas əlamətlər

• Arterial təzyiqin 140/90 mm c.süt.-dan yüksək olması
• Sidikdə zülalın artması (proteinuriya)
• Bədəndə və ətraflarda ödemlər — lakin ödem təkbaşına diaqnoz qoymur

Ağır formada: şiddətli baş ağrısı, gözlərdə qaralma və ya işıqlanma, qarnın yuxarı hissəsində ağrı, qusma, qan analizlərində dəyişikliklər.

Erkən aşkarlanma mümkündürmü?

Bəli. Birinci trimestrdə (11 həftə – 13 həftə 6 gün) arterial təzyiq, uşaqlıq arteriyalarında doppler və bəzi hallarda qan göstəriciləri ilə preterm preeklampsiya riski qiymətləndirilə bilər. Yüksək risk qrupunda olan qadınlara beynəlxalq tövsiyələrə uyğun olaraq həkim tərəfindən aşağı dozalı aspirin profilaktikası təyin edilə bilər — randomizə edilmiş ASPRE araşdırması bu yanaşmanın preterm preeklampsiya riskini azaltdığını göstərib. Aspirini həkim təyinatı olmadan başlamaq olmaz.

Kimlərdə risk daha yüksəkdir?

Əvvəlki hamiləlikdə preeklampsiya keçirənlər; xroniki hipertoniya, şəkərli diabet, böyrək xəstəliyi, antifosfolipid sindromu olanlar; çoxdöllü hamiləlik; ananın yaşının 35-dən yuxarı olması; ilk hamiləlik; piylənmə. Risk qrupunda olmaq preeklampsiyanın mütləq inkişaf edəcəyi demək deyil — bu, daha sıx nəzarət deməkdir.

Müalicə və doğuşun vaxtı (ümumi məlumat)

Preeklampsiyanın yeganə tam həlli doğuşdur. Vəziyyətin ağırlığından və hamiləliyin müddətindən asılı olaraq təzyiq dərmanlarla nəzarətdə saxlanılır, ana və döl sıx izlənir; ağır hallarda doğuş vaxtından əvvəl, bəzən təcili aparılır. Doğuşdan sonra da təzyiq bir müddət izlənir.

Sidikdə zülal varsa yumurta yemək olarmı?

Bəli. Dr. Rüstəmovanın sözləri ilə: bu, hamilələrin ən çox verdiyi və təəssüf ki, ən çox yanlış bildiyi suallardan biridir. Sidikdə zülal itkisi olduqda orqanizm zülal itirir; bu itkini bərpa etmək üçün qidalanmada yumurta kimi keyfiyyətli zülal mənbələrinə ehtiyac var. Fərdi qidalanma planı həkimlə razılaşdırılır.